Muayenehane Kaç Metrekare Olmalı?

Muayenehane açmak isteyen hekimlerin ilk takıldığı konu asgari alan şartıdır. Bu rehberde 16 metrekare kuralının neyi kapsadığını, bekleme salonu ve diğer mekânlarda aranan ölçüleri ve bu alanların krokide nasıl belgelendiğini açıkladık.

Son güncelleme: 3 Ağustos 2026

Muayenehane için asgari alan şartı nedir?

Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik, her hekim için en az 16 metrekare muayene odası ister. Bu alan tek parça bir rakam değildir; yönetmelik onu ikiye ayırır:

• 8 m² hekim çalışma alanı — masa, dolap ve hekimin görüşme yaptığı bölüm.
• 8 m² hasta muayene alanı — muayene masası ve hastanın soyunup hazırlandığı bölüm.

Toplam 16 m² sağlansa bile bu iki bölümün ayrı ayrı kurgulanmadığı planlar incelemede eksiklik alabilir. Oda ayrıca yeterli aydınlatma ve havalandırmaya sahip olmalıdır.

Bekleme salonu ve diğer mekânlarda aranan ölçüler

Muayene odası tek başına yeterli değildir. Hasta bekleme salonu en az 20 metrekare olmalıdır. Bunun yanında engelli kullanımına uygun tuvalet bulunması, bu tuvaletin bekleme alanına bir koridorla bağlanması ve içinde acil çağrı sistemi olması gerekir.

Hastaların kullandığı tüm kapılar sedye ve tekerlekli sandalye geçişine uygun olacak şekilde en az 110 cm genişliğinde olmalıdır. Kapı genişliği ve engelli erişimi ayrı bir başlık — ayrıntısı için muayenehanede kapı genişliği ve engelli erişimi rehberimize bakabilirsiniz.

16 metrekare nasıl ölçülür, neler dâhil değildir?

Alan hesabı net ölçü üzerinden yapılır: duvar içi temiz alan sayılır, duvar ve kolon kalınlıkları hesaba katılmaz. Odanın içindeki niş, dolap boşluğu ve kolon çıkıntıları net alandan düşülür.

Muayene odasının 16 m²'sine koridor, bekleme salonu, tuvalet ve depo alanları dâhil edilmez. Bunlar ayrı mekânlar olarak kendi şartlarına tabidir. Asma kat yapılmışsa, muayene odası olarak kullanılacak bölümün kat yüksekliği ve erişimi ayrıca değerlendirilir.

Birden fazla hekim çalışacaksa alan nasıl değişir?

Asgari alan şartı hekim başına uygulanır. İki hekimin çalışacağı bir kuruluşta her hekim için ayrı ve her biri en az 16 m² olan muayene odası gerekir; tek odanın iki hekim tarafından dönüşümlü kullanılacağı beyanı kabul edilmez.

Hekim sayısı arttıkça bekleme salonunun da buna göre büyütülmesi beklenir. Planlama aşamasında ileride hekim eklemeyi düşünüyorsanız, bunu baştan krokiye yansıtmak sonradan tadilat ve yeniden başvuru masrafını önler.

Alan şartı krokide nasıl belgelenir?

İl Sağlık Müdürlüğü alanı beyanla değil, ölçekli kroki üzerinden değerlendirir. Krokide şunların görünmesi gerekir:

• Her mekânın adı ve net alanı m² olarak yazılı.
• Muayene odasında hekim çalışma ve hasta muayene bölümlerinin ayrımı.
• Duvar ölçüleri ve kapı boşluk genişlikleri.
• Kuzey yönü, ölçek (1/50 veya 1/100) ve antet.
• Mimar kaşesi ve ıslak imza.

Ölçüsü yazılmamış ya da toplamı tutmayan paftalar eksiklikten iade edilir. Belgelerin tamamı için muayenehane krokisi ve ruhsat belgeleri rehberine bakabilirsiniz.

Alan sınırda kalıyorsa ne yapılır?

Ölçüm 16 m²'nin hemen altında çıkıyorsa önce net alanın doğru hesaplandığı kontrol edilmelidir; kolon çıkıntısının yanlış düşülmesi ya da duvar kalınlığının brütten sayılması sık görülen hatadır.

Alan gerçekten yetersizse çözüm bölme duvarının kaydırılmasıdır. Bu durumda kroki, tadilat sonrası son duruma göre çizilmelidir — mevcut hâle göre çizilen pafta, tadilat yapıldığında geçerliliğini yitirir ve dosya yeniden hazırlanır.

Sık sorulan sorular

Muayenehane kaç metrekare olmalı?
Her hekim için muayene odası en az 16 metrekare olmalıdır. Bu alan 8 m² hekim çalışma ve 8 m² hasta muayene bölümü olarak kurgulanır. Ayrıca en az 20 m² hasta bekleme salonu bulunması gerekir.

16 metrekare şartına koridor ve tuvalet dâhil mi?
Hayır. Muayene odasının 16 m²'si yalnızca odanın kendi net alanıdır; koridor, bekleme salonu, tuvalet ve depo bu hesaba katılmaz. Bu mekânlar ayrı ayrı kendi şartlarına tabidir.

Muayenehanede bekleme salonu zorunlu mu?
Evet. Hasta bekleme salonu en az 20 metrekare olmalıdır. Ayrıca engelli kullanımına uygun, bekleme alanına koridorla bağlanan ve acil çağrı sistemi bulunan bir tuvalet aranır.

İki hekim aynı muayene odasını kullanabilir mi?
Hayır. Asgari alan şartı hekim başına uygulanır; her hekim için ayrı ve en az 16 m² olan muayene odası gerekir. Tek odanın dönüşümlü kullanılacağı beyanı kabul edilmez.

Alan hesabı net mi brüt mü yapılır?
Net alan üzerinden yapılır. Duvar içi temiz ölçü sayılır; duvar ve kolon kalınlıkları ile niş ve dolap boşlukları net alandan düşülür.

Bu konuyla birlikte okunması gerekenler: Muayenehanede Kapı Genişliği ve Engelli Erişimi ve Muayenehane Açmak İçin Kroki ve Gerekli Belgeler (2026).