MEB Anaokulu Yerleşim Planı

Anaokulu ve kreş açılış dosyasının teknik belgesi yerleşim planıdır. Planı yerinde ölçü alarak hazırlıyor, her katı ayrı ayrı, bahçesiyle birlikte, bölüm adları ve net kullanım alanlarıyla çiziyoruz. Mimar imzalı ve kaşeli, aynı gün teslim.

Başvuruda çizimin neden mimar kaşeli olması gerektiğini, onayı kimin verebildiğini ve kaşede nelerin arandığını ayrı sayfada anlattık.

Anaokulu, Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları mevzuatı kapsamında bir okuldur. Bu, kurs ya da merkez başvurusundan iki önemli noktada ayrılır: bahçe zorunludur ve derslikteki öğrenci başına düşen alan okul ölçüsüyle değerlendirilir. Yerleşim planı, kontenjanın belirlendiği belgedir — kaç çocuk kaydedebileceğiniz bu plandaki bölüm ölçülerine bağlıdır.

Hazırladığımız yerleşim planı örnekleri

Aşağıdaki iki çizim, MEB’e sunulmuş gerçek bir dosyadan alındı — bir çocuk etkinlik ve oyun evinin giriş ve bodrum kat planı. Yukarıda anlatılan kuralların plana nasıl yansıdığını burada somut görebilirsiniz: her bölümün adı, net kullanım alanı ve tavan yüksekliği ayrı ayrı yazılı; kadın ve erkek WC ile kaçış yönleri işaretli. Anaokulu dosyasında da plan aynı mantıkla kurulur, üzerine bahçe planı eklenir.

Kurum adı KVKK gereği maskelendi; çizimin geri kalanı teslim edildiği hâliyle duruyor.

Anaokulunda bulunması zorunlu bölümler

Özel Öğretim Kurumları Standartlar Yönergesi’nin 15’inci maddesi anaokulunun bölümlerini sayar. Planda bunların her biri ayrı ayrı, ölçüsüyle gösterilir:

• Müdür odası — en az 10 m².
• Okul öncesi eğitim dersliği — en az 15 m².
• Bahçe — bahçe oyunlarına uygun, her öğrenci için 1,5 m². Bahçe hesabında okula ait bahçe alanı ile binanın en az bir tarafı bahçeye açılan zemin/bahçe katı alanı birlikte değerlendirilir. Kum havuzu ve oyun parkı isteğe bağlıdır.
• Kitaplık — çocukların gelişim düzeyine uygun kitap ve oyuncak rafı/dolabı.
• Yemek odası — ihtiyaca cevap verecek büyüklükte.
• Tuvalet ve lavabolar — ilk 60 öğrenciye kadar kız ve erkek için ayrı ayrı birer tuvalet ve lavabo; personel için de kadın/erkek ayrı birer. 60’tan sonraki her 30 öğrenci ve her 30 personel için birer tane daha eklenir. Bağımsız engelli tuvaleti yoksa mevcutlardan biri bedensel engelli kullanımına uygun düzenlenir.
• Çok amaçlı salon — en az 25 m².
• Veli görüşme / bekleme alanı — ihtiyaca cevap verecek büyüklükte.

İsteğe bağlı bölümler ve uyku odası

Müdür yardımcısı odası, öğretmenler odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi, mutfak isteğe bağlıdır. İki bölümün ölçüsü nettir: drama odası en az 30 m², müzik ve görsel sanatlar dersliği en az 30 m².

Uyku odası ayrı bir başlıktır: kontenjan verilmeksizin her öğrenci için hava hacmi 10 m³’ten, kullanım alanı 3 m²’den aşağı olamaz. Yani uyku odası kontenjanı artırmaz — ama planda gösterilmezse tam gün programı yürütmek sorun çıkarır.

Kontenjan nasıl hesaplanır?

Anaokulu dersliklerinde bir öğrenci için ayrılan kullanım alanı 1,5 m²’den az olamaz. Kontenjan bu orandan çıkar; bu yüzden derslik ölçüsünün planda net yazılması gerekir.

Tavan yüksekliğinin 3 m’den az olmaması esastır. 3 m’nin altındaki binalarda tavan yüksekliği 2,4 m’den az olmamak şartıyla hacim ölçütü devreye girer: öğrenci başına 1,5 m² kullanım alanı olan bölümler için 4,5 m³ hava hacmi aranır. Alçak tavanlı bir mekânda metrekare yetse bile kontenjan hacimden düşebilir — planı çizmeden önce bakılacak ilk şeylerden biri budur.

Kapı, merdiven, pencere: planda görünen teknik şartlar

• Derslik kapısı — kontenjanı 20’ye kadar olanlarda en az 80 cm, 20 ve üzerinde en az 90 cm. Genişlik kapı kasasının içten içe ölçülmesiyle belirlenir. Okul öncesi eğitim kurumlarında derslik kapısı içeriye de açılabilir.
• Merdiven — kontenjanı 100 öğrenciye kadar olan okul öncesi kurumlarında en az 1 m.
• Pencere — derslikteki toplam pencere alanı, o bölümün taban alanının %10’undan az olamaz. Perde beton gibi teknik nedenlerle sağlanamıyorsa, yeterli aydınlatma ve havalandırma olması şartıyla %5’e kadar düşürülebilir.
• Su deposu — kişi başı en az 5 litre hacimli, binanın tesisatına bağlı depo aranır. Tamamı okula ait olmayan binalarda açılacak okul öncesi kurumlarında ortak su deposu kullanılabilir.
• Erişim — bahçe ve bina girişinde merdiven varsa rampa, dikey engelli lifti veya benzeri erişim imkânı bulunur. Rampa eğimi en fazla %6’dır.

Planın biçim şartları

Yerleşim planı 35x50 cm veya A3 ebadında kâğıda çizilir. Kurum açılacak her kat için ayrı plan hazırlanır; anaokulunda ayrıca bahçenin planı da istenir. Planda binanın arsaya yerleşimi, her katın odalarının krokileri, bahçe, oda, derslik, merdiven ve koridor ölçüleri yer alır. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik gereği yangın merdiveni isteniyorsa onun krokisi de eklenir. Planda belirtilen bölümler amaçları dışında kullanılamaz ve dersliklerde planda yazan kontenjandan fazla çocuk bulundurulamaz.

Anaokulu dosyasını geri döndüren beş hata

1. Bahçe alanının kontenjana göre hesaplanmaması. Öğrenci başına 1,5 m² bahçe şartı çoğu dosyada gözden kaçıyor; kontenjan bahçeden kırpılıyor.
2. Çok amaçlı salonun planda olmaması. 2025 değişikliğiyle zorunlu bölümler arasına girdi; eski örneklere bakarak çizilen planlarda yok.
3. Alçak tavanda hacim hesabının atlanması. Metrekare yeterli görünür, hacim yetmez.
4. Tuvalet sayısının personel için ayrıca hesaplanmaması. Öğrenci ve personel ayrı ayrı değerlendirilir.
5. Ölçülerin binanın projesinden alınması. Mevcut durum projeyle her zaman örtüşmez; plan yerinde ölçüye dayanmalıdır.

Kontenjan değişikliği ve şube açılışı

Yerleşim planı yalnız açılışta gerekmez. Kontenjan artırmak, bir bölümün kullanımını değiştirmek ya da derslik eklemek istediğinizde plan yenilenir. Daha önce ölçüsünü aldığımız bir kurumda bu iş çok daha hızlı ilerler — yeniden ölçüme gerek kalmaz.

Anaokulunda ikinci belge: yangın tahliye planı

Yerleşim planı MEB dosyası için; yangın tahliye planı ise ayrı bir belge ve itfaiye/denetim tarafında isteniyor. İkisi aynı ölçüye dayandığı için birlikte hazırlandığında hem daha hızlı çıkıyor hem de bölüm adları ve alanlar iki belgede birbirini tutuyor. Aşağıdaki örnek, teslim ettiğimiz bir anaokulu tahliye planından.

Müşteri bilgileri maskelendi. Ayrıntı için: yangın tahliye planı hizmeti.

Kaynaklar

• 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu
• Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği
• Özel Öğretim Kurumları Standartlar Yönergesi — Anaokulları: MADDE 15

Bu belgeyi yalnızca İstanbul’da hazırlıyoruz. Ölçüyü yerinde kendimiz aldığımız için MEB kurumlarında online çalışmıyoruz. Diğer branşlarda 81 ilde hizmet veriyoruz — il listesi ve şehir dışı çalışma biçimi.

İlgili rehber yazıları

Anaokulu yerleşim planını yalnızca İstanbul’da çiziyoruz

Diğer branşlarda 81 ilde çalışıyoruz, ancak MEB eğitim kurumu başvurusu bunun dışında. İl/İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü denetiminde yerleşim planı ve derslik alan ölçüleri birlikte değerlendirildiği için ölçüyü yerinde kendimiz alıyoruz; bu branşta online çalışmıyoruz. İstanbul genelinde yerinde ölçüm ve aynı gün teslim veriyoruz.