Diş Muayenehanesi, Polikliniği ve ADSM Arasındaki Fark

Ağız ve diş sağlığı hizmeti üç farklı kuruluş türünde verilebilir ve hangisini açtığınız hem fiziki şartları hem başvuru yolunu değiştirir. Bu rehberde üç türün farkını, kimlerin açabileceğini ve mesul müdürlük şartını açıkladık.

Son güncelleme: 3 Ağustos 2026

Üç kuruluş türü nedir?

Ağız ve Diş Sağlığı Hizmeti Sunulan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik üç ana kuruluş türü tanımlar:

• Muayenehane — tek bir diş hekiminin kendi adına açtığı, en küçük ölçekli kuruluş.
• Ağız ve diş sağlığı polikliniği — birden fazla diş hekiminin ortaklaşa kurduğu, muayenehaneye göre daha kapsamlı kuruluş.
• Ağız ve diş sağlığı merkezi (ADSM) — en geniş kapsamlı tür; ünit sayısı, personel ve mekân şartları en ağır olanıdır.

Üçü arasındaki seçim yalnızca isim tercihi değildir: fiziki şartlar, asgari ünit sayısı ve başvuru dosyasının içeriği türe göre değişir.

Diş hekimi olmayan biri kuruluş açabilir mi?

Kısa cevap: hayır. Yönetmelik, ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan kuruluşların mesleğini serbestçe icra etme hak ve yetkisine sahip diş hekimleri tarafından — tek başına ya da ortaklık hâlinde — açılacağını düzenler. Yönetmelikte sayılan kamu kurumları ayrık tutulur.

Dolayısıyla diş hekimi olmayan bir gerçek kişi ya da yalnızca yatırımcılardan oluşan bir şirket muayenehane, poliklinik veya ADSM açamaz. Hastaneler bu kuralın dışındadır; hastane için diş hekimi olma şartı aranmaz ve şirket tarafından açılabilir.

Mesul müdür kim olabilir?

Poliklinik ve merkezlerde tam zamanlı çalışan, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı bir diş hekimi mesul müdür olarak görevlendirilir. Bu görevin üç önemli sınırı vardır:

• Bir kişi yalnızca tek poliklinik ya da merkezde mesul müdürlük yapabilir.
• Mesul müdür, hekimliğini yalnızca mesul müdür olduğu kuruluşta icra edebilir; muayenehane dâhil başka bir sağlık kuruluşunda çalışamaz.
• Mesai dışı çalışmada veya mesul müdürün kabul edilebilir mazeretinde, en fazla bir ayı geçmemek üzere kuruluşta çalışan bir diş hekimine yazılı olarak yetki devredilir.

Tür seçimi krokiyi nasıl değiştirir?

Kroki, açılacak kuruluş türüne göre farklı bölümleri göstermek zorundadır. Muayenehanede muayene odası, bekleme salonu ve ıslak hacim yeterliyken; poliklinik ve merkezlerde ortak alanlar, sterilizasyon ünitesi, personel mekânları ve varsa röntgen odası da paftada ayrı ayrı adlandırılıp ölçülendirilmelidir.

Bu nedenle kroki hazırlanmadan önce hangi türde başvuru yapılacağının netleşmesi gerekir. Tür sonradan değişirse pafta baştan çizilir — bu da zaman ve maliyet kaybıdır.

Hangi türü seçmeli?

Karar pratikte üç soruya bakar:

• Kaç hekim çalışacak? Tek hekimseniz muayenehane en pratik yoldur.
• Ortaklık var mı? Birden fazla hekim ortak çalışacaksa poliklinik gündeme gelir.
• Büyüme planı ne? Kısa vadede hekim ve ünit sayısını artırmayı planlıyorsanız baştan daha geniş kurguya göre planlamak, sonradan tür değiştirmekten ucuzdur.

Muayenehane özelinde aranan ölçüler için diş hekimi muayenehane fiziki şartları rehberine bakabilirsiniz.

Başvuru öncesi netleştirilmesi gerekenler

Kroki siparişi vermeden önce şu üç başlık netleşmelidir: açılacak kuruluş türü, çalışacak hekim sayısı ve kurulacak ünit sayısı. Bu üçü muayene odası sayısını, dolayısıyla bekleme salonunun asgari ölçüsünü doğrudan belirler.

Mekânda bölme duvarı değişikliği yapılacaksa kroki tadilat sonrası son duruma göre çizilmelidir. Mevcut hâle göre hazırlanan pafta, tadilat tamamlandığında geçerliliğini yitirir.

Sık sorulan sorular

Diş hekimi olmayan biri diş kliniği açabilir mi?
Hayır. Ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan muayenehane, poliklinik ve merkezler, mesleğini serbestçe icra etme hak ve yetkisine sahip diş hekimleri tarafından tek başına veya ortaklık hâlinde açılır. Hastaneler bu kuralın dışındadır; hastane için diş hekimi olma şartı aranmaz.

Muayenehane ile poliklinik arasındaki fark nedir?
Muayenehane tek bir diş hekiminin kendi adına açtığı kuruluştur. Poliklinik ise birden fazla diş hekiminin ortaklaşa kurduğu, fiziki şartları ve başvuru dosyası daha kapsamlı olan kuruluş türüdür.

Mesul müdür kim olabilir?
Tam zamanlı çalışan, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı bir diş hekimi mesul müdür olabilir. Bir kişi yalnızca tek bir poliklinik ya da merkezde mesul müdürlük yapabilir ve hekimliğini yalnızca o kuruluşta icra edebilir.

Mesul müdür başka bir yerde çalışabilir mi?
Hayır. Mesul müdür, muayenehane dâhil başka hiçbir sağlık kuruluşunda hekimlik yapamaz; yalnızca mesul müdür olduğu kuruluşta çalışabilir.

Kuruluş türü krokiyi etkiler mi?
Evet. Poliklinik ve merkezlerde ortak alanlar, sterilizasyon ünitesi, personel mekânları ve varsa röntgen odası da krokide ayrı ayrı adlandırılıp ölçülendirilmelidir. Tür sonradan değişirse pafta baştan çizilir.

Bu konuyla birlikte okunması gerekenler: Diş Hekimi Muayenehanesi Fiziki Şartları ve Poliklinik ve Tıp Merkezi Krokisi: Ruhsat Şartları ve Çizim Rehberi.